Geschiedenis voor herbeginners

Waarin we een überburgerlijk dagje in het laatnegentiende-eeuwse Wenen doorbrengen en, tussen een opera en enkele koffietjes door, proberen door te dringen tot het mens- en wereldbeeld van de bourgeoisie.WIJ ZIJN: Jonas Goossenaerts (inhoud en vertelstem), Filip Vekemans (montage), Benjamin Goyvaerts (inhoud) en Laurent Poschet (inhoud). MET BIJDRAGEN VAN: Prof. Kaat Wils (geschiedenis humane en biomedische wetenschappen, onderwijsgeschiedenis, religiegeschiedenis, cultuurgeschiedenis 19de eeuw - KULeuven), Prof. Henk De Smaele (cultuurgeschiedenis 19de eeuw, politieke geschiedenis, geschiedenis van gender en lichamelijkheid - UAntwerpen), Alejandra Theus (etiquetteregels), Robbie Cleiren (documentairestem opera) en Michiel Clerckx (literaire bronfragmenten). WIL JE ONS EEN FOOI GEVEN? Fooienpod - Al schenkt u tien cent of tien euro, het duurt tien seconden met een handige QR-code. WIL JE ADVERTEREN IN DEZE PODCAST? Neem dan contact op met adverteren@dagennacht.nl MEER WETEN? Onze geraadpleegde en geciteerde bronnen:Historische werken en bronnen:Altena, D. (2003). Vrijheid en rede. Geschiedenis van de westerse samenlevingen (1750-1989).  Uitgeverij Verloren. Hilversum.Armstrong, G. (red.) (2010). The Pocket Enquire Within. A Guide to the Niceties and Necessities of Victorian Domestic Life. Random House Books. Londen.Evans, R. J. (2016). De eeuw van de macht: Europa 1815–1914. Hollands diep. Amsterdam.Draye, G. (e.a.) (2009). De negentiende eeuw. 1815-1914. Uitgeverij Averbode. Averbode. Kalifa, D. (2021). The Belle Époque: A Cultural History, Paris and Beyond. Columbia University Press. New York, NY. Palmer, R. R., Colton, J., & Kramer, L. (2013). A History of Europe in the Modern World. McGraw Hill Higher Education. Columbus, Ohio. Literaire en filosofische bronnen:Flaubert, G. Editions de la correspondance - 21 augustus 1853 à Louise Collet. Gustave Flaubert Université de Rouen. 21 août 1853 – de Gustave Flaubert à Louise Colet · Centre Gustave Flaubert Schnitzler, A. (1981–2000). Tagebuch 1879–1931. Austrian Academy of Sciences Press. Wenen. Om het standpunt van Herbert Spencer weer te geven, hebben we geparafraseerd uit volgende werken: Spencer, H. (1884). The Man versus the State. Online Library of Liberty. The Man versus the State (1885 ed.) | Online Library of Liberty Spencer, H. (1887). The Principles of Ethics. Online Library of Liberty. The Principles of Ethics, vol. 2 (LF ed.) | Online Library of LibertyZweig, S. (vert. Van Toorn, W.) (2022). De wereld van gisteren. Herinneringen van een Europeaan.(Oorspr. titel: Die Welt von Gestern. Erinnerungen eines Europäers. 1942.) De Arbeiderspers. Amsterdam.Aanvulling. Het verschil tussen agnosticisme en atheïsme is in onze bespreking niet duidelijk uitgewerkt. Een agnost meent dat het niet met zekerheid te weten is of God al dan niet bestaat. De realiteit geeft alleszins geen aanleiding om het bestaan van God aan te nemen. Misschien bestaat God, maar z'n bestaan kan je uit feitelijkheden niet afleiden. Een atheïst ontkent resoluut het bestaan van God. Kort samengevat: Het agnosticisme gaat over de onzekerheid van kennis over God, en het atheïsme over ongeloof in het bestaan van God. Erratum. De crinoline was een opvallend modeverschijnsel in de periode 1850-1870, niet in de vroege 19de eeuw. See omnystudio.com/listener for privacy information.

Waarin we voor studenten van de KULeuven uit de doeken doen wat wij verstaan onder een goede geschiedenisles en daarbij verschillende historische clichés en boutades te lijf gaan. WIJ ZIJN: Jonas Goossenaerts (inhoud en vertelstem), Filip Vekemans (montage), Benjamin Goyvaerts (inhoud) en Laurent Poschet (inhoud). WIL JE ONS EEN FOOI GEVEN? Fooienpod - Al schenkt u tien cent of tien euro, het duurt tien seconden met een handige QR-code. WIL JE ADVERTEREN IN DEZE PODCAST? Neem dan contact op met adverteren@dagennacht.nlMEER WETEN? Onze geraadpleegde en geciteerde bronnen:Krznaric, R. (2024). History for Tomorrow. Inspiration from the past for the future of humanity. WH Allen/Ebury Publishing. Londen.See omnystudio.com/listener for privacy information.

Waarin we met een live publiek door de antieke Griekse wereld reizen of zoek naar de oorsprong én de overblijfselen van de zeven wereldwonderen. WIJ ZIJN: Jonas Goossenaerts (inhoud en vertelstem), Filip Vekemans (montage), Benjamin Goyvaerts (inhoud) en Laurent Poschet (inhoud). MET BIJDRAGEN VAN: Laurens Luyten, Warre Borgmans, Fatma Taspinar, Jelle Cleymans, Elisabeth Lucie Baeten, Bart Cannaerts, Leah Thys en Marie Vinck. WIL JE ONS EEN FOOI GEVEN? Fooienpod - Al schenkt u tien cent of tien euro, het duurt tien seconden met een handige QR-code. WIL JE ADVERTEREN IN DEZE PODCAST? Neem dan contact op met adverteren@dagennacht.nl MEER WETEN? Onze geraadpleegde en geciteerde bronnen:Boeken:Hughes, B. (2024). The Seven Wonders of the Ancient World. Weidenfeld & Nicolson. Londen.Newton, T. & Pullan, R.P. (2011). A History of Discoveries at Halicarnassus, Cnidus and Branchidae. Vol. 2. Cambridge University Press. Cambridge.Romer, J. (1995). The Seven Wonders of the World. A History of Imagination. Henry Holt & Co. New York.Websites (geraadpleegd op 6/12/2025):The 7 Wonders of the World: Ancient and Modern. Scala Archives. https://scalarchives.com/the-7-wonders-of-the-world-ancient-and-modern/What Makes a Wonder? On the Human Need to Map Out Monumental Greatness. Literary Hub. https://lithub.com/what-makes-a-wonder-on-the-human-need-to-map-out-monumental-greatness/ What Were the 7 Wonders of the Ancient World? (List & Video Reconstructions). The Collector. https://www.thecollector.com/7-wonders-ancient-world/7 wonders of the Ancient World. Live Science. https://www.livescience.com/seven-wonders-of-the-ancient-worldWereldwonder: het mausoleum van Halicarnassus. Geschiedenis Magazine. https://geschiedenismagazine.nl/mausoleum-van-halicarnassusPhilo of Byzantium, On the Seven Wonders of the World: an English translation and some notes. Blog Roger Pearce. https://www.roger-pearse.com/weblog/2019/08/23/philo-of-byzantium-on-the-seven-wonders-of-the-world-an-english-translation-and-some-notes/?utm_source=Pharos: The Lighthouse at Alexandria. Penelope UChicago. https://penelope.uchicago.edu/encyclopaedia_romana/greece/paganism/pharos.html#:~:text=According%20to%20the%20Suda%2C%20a,Life%20of%20Pyrrhus%2C%20VII).What Happened to the Lighthouse of Alexandria? Theories & History. The Collector. https://www.thecollector.com/lighthouse-of-alexandria-pharos/Het mausoleum van Halikarnassos. Blog Jona Lendering - Mainzer Beobachter. https://mainzerbeobachter.com/2023/06/02/het-mausoleum-van-halikarnassos/De kolossos van Rhodos. Blog Jona Lendering - Mainzer Beobachter. https://mainzerbeobachter.com/2023/12/07/de-kolossos-van-rhodos/Documentaire:Hughes, B. (2025). The Seven Wonders of the Ancient World. Channel 5.ERRATUM: De zon schijnt alle dagen, onafhankelijk van de plek waar de zon al dan niet geobserveerd wordt.See omnystudio.com/listener for privacy information.

Waarin het Europese kolonialisme ons naar het Verre Oosten voert, in de greep van opiumoorlogen, een Bokseropstand en een keizerlijk moderniseringsproject.WIJ ZIJN: Jonas Goossenaerts (inhoud en vertelstem), Filip Vekemans (montage), Benjamin Goyvaerts (inhoud) en Laurent Poschet (inhoud). MET BIJDRAGEN VAN: Pieter Jan de Paepe (Lin), Annelies Gilbos (keizerin Tsju-sji), Anouck Luyten en Marjan De Schutter (Koningin Victoria). WIL JE ONS EEN FOOI GEVEN? Fooienpod - Al schenkt u tien cent of tien euro, het duurt tien seconden met een handige QR-code. WIL JE ADVERTEREN IN DEZE PODCAST? Neem dan contact op met adverteren@dagennacht.nl MEER WETEN? Onze geraadpleegde en geciteerde bronnen:Boeken en artikels: Benson, A.C., Strachey, L. (Eds.). (2018). The letters of Queen Victoria. John Murray. Londen.Evans, R. J. (2023). De eeuw van de macht: Europa 1815–1914. Spectrum. Amsterdam.Flath, J. (2011). “This is How the Chinese People Began Their Struggle.” Humen and the Opium War as a Site of Memory, In: Matten, M.A. (2011). Places of Memory in Modern China. pag.167–192.Grataloup, C. (2024). Atlas van de wereldgeschiedenis. Nieuw Amsterdam. Amsterdam.Maalouf, A. (2021). Een doolhof vol verdwaalden. Ambo|Anthos. Amsterdam.Websites:Baird, J. (2024). Koningin Victoria: een intieme biografie. Historiek. https://historiek.net/koningin-victoria-verenigd-koninkrijk/67918/ (geraadpleegd op 14/11/2025).Crowning the Colonizer. The Museum of British Colonialism. https://museumofbritishcolonialism.org/2023-4-22-monarchy-and-empire-victoria/ (geraadpleegd op 14/11/2025).Dower, J.W. (s.d.). Black Ships and Samurai. Commodore Perry and the Opening of Japan (1853-1854). MIT Visualizing Cultures (geraadpleegd op 1/12/2025).Queen Vicyoria's Journals. Royal Archives. queenvictoriajournals.orgThe Letters of Queen Victoria. Project Gutenberg. https://www.gutenberg.org/files/20023/20023-h/20023-h.htmYamamoto, J. (2003). Perry in Japan, a visual history. Brown University Library Centre for Digital Scholarship. https://library.brown.edu/cds/perry/scroll9_Yamamoto.html?utm_source (geraadpleegd op 2/12/2025).Beeld: Wikimedia CommonsSee omnystudio.com/listener for privacy information.

Waarin we ons voor één keer aan historische true crime wagen en een waaier aan nieuwe fotografische toepassingen verkennen. Dit is de derde aflevering van een minireeks over de vroege fotografie. In samenwerking met FOMU Antwerpen. WIJ ZIJN: Jonas Goossenaerts (inhoud en vertelstem), Filip Vekemans (montage), Benjamin Goyvaerts (inhoud) en Laurent Poschet (inhoud). Deze aflevering werd geredigeerd door Michiel van Boxel en gemonteerd door Ward Bal.MET BIJDRAGEN VAN: Tamara Berghmans en Sonia Mutaganzwa (curatoren Early Gaze - FOMU Antwerpen) WIL JE ONS EEN FOOI GEVEN? Fooienpod - Al schenkt u tien cent of tien euro, het duurt tien seconden met een handige QR-code. WIL JE ADVERTEREN IN DEZE PODCAST? Neem dan contact op met adverteren@dagennacht.nl MEER WETEN? Onze geraadpleegde en geciteerde bronnen: Andries, P., Eelbode, E. (2005). Belgische fotografen. 1840-2005. Provincie Antwerpen. Antwerpen.Berghmans, T., & Leonard, I. (red.). (2025). Early Gaze: Unseen Photography of the 19th Century (304 pp.). Hannibal Books. Veurne.Berghmans, T. (red.). (2013). The eye of the photographer. Highlights from the FoMu collection. Lannoo. Tielt.Henneman, I. (2002). Het archief van de verbeelding. Mercatorfonds. Brussel.Beeld: Collectie FOMU AntwerpenSee omnystudio.com/listener for privacy information.

Waarin we zien hoe het Belgisch vorstenhuis de fotografie omarmt en ons afvragen welke bedenkelijke rol het nieuwe medium speelt in een koloniaal project. Dit is de tweede aflevering van een minireeks over de vroege fotografie. In samenwerking met FOMU Antwerpen.   WIJ ZIJN: Jonas Goossenaerts (inhoud en vertelstem), Filip Vekemans (montage), Benjamin Goyvaerts (inhoud) en Laurent Poschet (inhoud). Deze aflevering werd geredigeerd door Michiel van Boxel en gemonteerd door Ward Bal.MET BIJDRAGEN VAN: Prof. em. Herman Van Goethem, dr. Bambi Ceuppens (AfrikaMuseum), Gert van Boxel (persberichten) en Maïté Piessen (Sakala’s verhaal). WIL JE ONS EEN FOOI GEVEN? Fooienpod - Al schenkt u tien cent of tien euro, het duurt tien seconden met een handige QR-code. WIL JE ADVERTEREN IN DEZE PODCAST? Neem dan contact op met adverteren@dagennacht.nl MEER WETEN? Onze geraadpleegde en geciteerde bronnen: Andries, P., Eelbode, E. (2005). Belgische fotografen. 1840-2005. Provincie Antwerpen. Antwerpen.Berghmans, T., & Leonard, I. (red.). (2025). Early Gaze: Unseen Photography of the 19th Century (304 pp.). Hannibal Books. Veurne.Berghmans, T. (red.). (2013). The eye of the photographer. Highlights from the FoMu collection. Lannoo. Tielt.Henneman, I. (2002). Het archief van de verbeelding. Mercatorfonds. Brussel.Beeld: Collectie FOMU AntwerpenSee omnystudio.com/listener for privacy information.

Waarin we kennismaken met enkele pioniers van de fotografie en ons verbazen over de allereerste taferelen die op de gevoelige plaat worden vastgelegd. Dit is de eerste aflevering van een minireeks over de vroege fotografie. In samenwerking met FOMU Antwerpen.   WIJ ZIJN: Jonas Goossenaerts (inhoud en vertelstem), Filip Vekemans (montage), Benjamin Goyvaerts (inhoud) en Laurent Poschet (inhoud). Deze aflevering werd geredigeerd door Michiel van Boxel en gemonteerd door Ward Bal.MET BIJDRAGEN VAN: Prof. em. Herman Van Goethem, Ingrid Leonard (curator Early Gaze - FOMU Antwerpen) en Meryem El Mandoudi (instructie daguerreotypie). WIL JE ONS EEN FOOI GEVEN? Fooienpod - Al schenkt u tien cent of tien euro, het duurt tien seconden met een handige QR-code. WIL JE ADVERTEREN IN DEZE PODCAST? Neem dan contact op met adverteren@dagennacht.nl MEER WETEN? Onze geraadpleegde en geciteerde bronnen: Andries, P., Eelbode, E. (2005). Belgische fotografen. 1840-2005. Provincie Antwerpen. Antwerpen.Berghmans, T., & Leonard, I. (red.). (2025). Early Gaze: Unseen Photography of the 19th Century (304 pp.). Hannibal Books. Veurne.Berghmans, T. (red.). (2013). The eye of the photographer. Highlights from the FoMu collection. Lannoo. Tielt.Henneman, I. (2002). Het archief van de verbeelding. Mercatorfonds. Brussel. Beeld: Collectie FOMU - AntwerpenSee omnystudio.com/listener for privacy information.

waarin Hetty en Lieven van Nerdland ons vertellen hoe een revolutie van olie en elektriciteit de wereld verwondert, versnelt, verrijkt en bedreigt.   I.s.m. Hetty Helsmoortel en Lieven Scheire (Nerdland Maandoverzicht podcast). WIJ ZIJN: Jonas Goossenaerts (inhoud en vertelstem), Filip Vekemans (montage), Benjamin Goyvaerts (inhoud) en Laurent Poschet (inhoud). MET BIJDRAGEN VAN: Hetty Helsmoortel en Lieven Scheire (Nerdland Maandoverzicht podcast). WIL JE ONS EEN FOOI GEVEN? Fooienpod - Al schenkt u tien cent of tien euro, het duurt tien seconden met een handige QR-code. WIL JE ADVERTEREN IN DEZE PODCAST? Neem dan contact op met adverteren@dagennacht.nl MEER WETEN? Onze geraadpleegde en geciteerde bronnen: Altena, B., Van Lente, D. (2011). Vrijheid en Rede. Geschiedenis van westerse samenlevingen, 1750-1989. Uitgeverij Verloren. Hilversum. Bleyen, J. e.a. (2016). Memoria 5/6. Pelckmans. Kalmthout. Deneckere, G., De Wever, B., De Paepe, T. (2020). Een geschiedenis van België. Lannoo. Tielt. Draye, G. (2009). Passages. De negentiende eeuw. Averbode. Best. De Deygere, R. e.a. (2008). Historia 5. Pelckmans. Kapellen. Evans, R. J. (2016). The pursuit of power: Europe 1815–1914. Viking. New York. Hobsbawm, E. J. (1988). The age of revolution: Europe 1789–1848. Abacus. Londen. Horn, J. (2016). The Industrial Revolution: History, documents, and key questions. ABC-CLIO. New York. Osterhammel, J. (2022). De metamorfose van de wereld. Een mondiale geschiedenis van de 19de eeuw. Atlas Contact. Amsterdam.Podcast In Our Time - BBC: Thomas Edison. BBC Radio 4 - In Our Time, Thomas EdisonPodcast In Our Time - BBC: Nikola Tesla. BBC Radio 4 - In Our Time, Nikola TeslaErratum: Meer dan waarschijnlijk was Edison niet rechtstreeks betrokken bij de elektrocutie van een olifant. In 1903 werd de olifant Topsy gedood op Coney Island (New York), door middel van een elektrische stroomstoot. De executie was groot nieuws, maar gebeurde niet op aansturen van Edison - al werd het feit wel gedocumenteerd door een filmploeg van Edison Manufacturing Company. In latere jaren werd dit voorval geherinterpreteerd als deel van de 'Battle of the Currents'.Bron: Myth Buster-Topsy the ElephantSee omnystudio.com/listener for privacy information.

waarin de IJzeren Kanselier de Pruisische slagkracht toont, Frankrijk vernedert en een Duitse eenmaking realiseert. WIJ ZIJN: Jonas Goossenaerts (inhoud en vertelstem), Filip Vekemans (montage), Benjamin Goyvaerts (inhoud) en Laurent Poschet (inhoud). MET BIJDRAGEN VAN: Bart Meys (Napoleon III) en Luk De Koninck (Otto von Bismarck). WIL JE ONS EEN FOOI GEVEN? Fooienpod - Al schenkt u tien cent of tien euro, het duurt tien seconden met een handige QR-code. WIL JE ADVERTEREN IN DEZE PODCAST? Neem dan contact op met adverteren@dagennacht.nl MEER WETEN? Onze geraadpleegde en geciteerde bronnen: Evans, R. J. (2016). The pursuit of power: Europe 1815–1914. New York, NY: Viking.Bleyen, J. e.a. (2016). Memoria 5/6. Pelckmans. Kalmthout.Draye, G. (2009). Passages. De negentiende eeuw. Averbode. Best.Fenby, J. (2015). The history of modern France: From the Revolution to the War on Terror. New York, NY: St. Martin’s Press.Hobsbawm, E. J. (1975). The age of capital: 1848–1875. London: Weidenfeld & Nicolson.Steinberg, J. (2011). Bismarck: A life. Oxford: Oxford University Press.Vossen, K. (2020). De IJzeren hypochonder. Online artikel Historisch Nieuwsblad. Geraadpleegd op 13/09/2025. https://www.historischnieuwsblad.nl/napoleon-iii-neef-van-de-keizer/ Koops, E. (2025). Otto von Bismarck, “IJzeren Kanselier” van Duitsland. Architect van het Duitse keizerrijk. Online artikel Historiek.net. Geraadpleegd op 13/09/2025. https://www.historischnieuwsblad.nl/napoleon-iii-neef-van-de-keizer/ See omnystudio.com/listener for privacy information.

waarin we door enkele eeuwen boekgeschiedenis reizen en een kijkje geven in onze interne podcastkeuken. WIJ ZIJN: Jonas Goossenaerts (inhoud en vertelstem), Filip Vekemans (montage), Benjamin Goyvaerts (inhoud) en Laurent Poschet (inhoud). WIL JE ONS EEN FOOI GEVEN? Fooienpod - Al schenkt u tien cent of tien euro, het duurt tien seconden met een handige QR-code. WIL JE ADVERTEREN IN DEZE PODCAST? Neem dan contact op met adverteren@dagennacht.nl MEER WETEN? Onze geraadpleegde en geciteerde bronnen: Bagnall, R. S. (2002). Alexandria: Library of dreams. Proceedings of the American Philosophical Society, 146(4), 348–362. Philadelphia: American Philosophical Society.Krznaric, R. (2021). The Good Ancestor: A radical prescription for long-term thinking. London: WH Allen.MacLeod, R. (2000). The Library of Alexandria: Centre of learning in the ancient world. London & New York: I.B. Tauris/Bloomsbury Academic.Vallejo, I. (2022). Papyrus: The invention of books in the ancient world (C. Whittle, vertaling). New York: Knopf.Artikels op de blog van Jona Lendering - geraadpleegd op 27/8/2025:https://mainzerbeobachter.com/2018/02/13/factcheck-de-bibliotheek-van-alexandrie/https://mainzerbeobachter.com/2025/06/05/stil-lezen-in-de-oudheid-1/https://mainzerbeobachter.com/2025/06/05/stil-lezen-in-de-oudheid-2/ Overige online artikels - geraadpleegd op 27/8/2025:https://www.ancientworldmagazine.com/articles/making-myth-library-alexandria/https://www.nationalgeographic.nl/geschiedenis-en-cultuur/2018/06/bibliotheek-van-alexandrie-verdwenen-kennishttps://decorrespondent.nl/13923/zes-tekenen-dat-je-aan-de-verkeerde-kant-van-de-geschiedenis-staat/2502733c-d7eb-0425-19b6-2c2d993632f6Youtube film - geraadpleegd op 27/8/2025:https://www.youtube.com/watch?v=_YqYtdPUis4  See omnystudio.com/listener for privacy information.